Tập 1·Phần I. Giá của vốn toàn cầu

Chương 1

Năm câu hỏi lớn định hình giá của vốn toàn cầu, 2026–2030

31 ghi chú nguồn, xếp theo từng mục của chương. Số liệu tính đến 15/10/2026. Mỗi ghi chú có tên bài, đường dẫn đầy đủ, ngày đã đọc và điều cần lưu ý khi đọc.

• Đoạn mở đầu
• Câu hỏi 1
• Câu hỏi 2
• Câu hỏi 3
• Câu hỏi 4
• Câu hỏi 5
• Câu hỏi 6

Đoạn mở đầu

1. 1
   Nation Thailand, “Bank of Japan lifts rate to 31-year high of 1.25% on Sept 18”, 18/9/2026 (https://www.nationthailand.com/news/world/40071184). Cụm “31-year high” trong tiêu đề là căn cứ cho mốc “kể từ năm 1995”; thông cáo của BoJ không nêu mốc này. Nguồn thứ cấp; đường dẫn tra cứu ngày 15/10/2026, chưa mở lại ngày 17/10/2026.
2. 2
   BoJ, Statement on Monetary Policy: 19/12/2025 (https://www.boj.or.jp/en/mopo/mpmdeci/mpr_2025/k251219a.pdf), nâng từ 0,5% lên 0,75%, nhất trí, hiệu lực từ 22/12/2025; 16/6/2026 (https://www.boj.or.jp/en/mopo/mpmdeci/mpr_2026/k260616a.pdf), nâng lên 1,0%, biểu quyết 7–1 (ông Asada phản đối), hiệu lực từ 17/6; 18/9/2026 (https://www.boj.or.jp/en/mopo/mpmdeci/mpr_2026/k260918a.pdf), nâng lên 1,25%, biểu quyết 7–2 (ông Asada và ông Sato phản đối), hiệu lực từ 24/9. Ngày 31/7/2026 BoJ giữ nguyên 1,0%, biểu quyết 8–1 (https://www.boj.or.jp/en/mopo/mpmdeci/mpr_2026/k260731a.pdf).
3. 3
   Ngân hàng Dự trữ Liên bang St. Louis, FRED, chuỗi DEXJPUS, các ngày 5–9/10/2026; forex.com, 17/9/2026 (156,68), nguồn thứ cấp. FRED, chuỗi DEXJPUS (https://fred.stlouisfed.org/series/DEXJPUS): 5/10 là 157,97; 6/10 là 158,12; 7/10 là 158,11; 8/10 là 158,33; 9/10 là 158,34. Mức 156,68 ngày 17/9/2026 lấy từ forex.com (chưa ghi lại đường dẫn). Số của FRED là giá trưa tại New York, khác với giá trong phiên của nguồn thứ cấp, nên chênh lệch nhỏ giữa hai loại là bình thường.
4. 4
   BoJ, Statement on Monetary Policy, 19/3/2024 (https://www.boj.or.jp/en/mopo/mpmdeci/state_2024/k240319a.htm): chấm dứt chính sách lãi suất âm, đưa lãi suất mục tiêu về 0 đến 0,1% (hiệu lực từ 21/3/2024). Cách nói “nhiều năm liền gần bằng 0 hoặc âm” là mô tả chung, chương không nêu con số cho giai đoạn trước.Cũng dùng ở: Câu hỏi 1

Câu hỏi 1. Kỷ nguyên tiền rẻ đã kết thúc thật sự chưa?

1. 5
   Federal Reserve, FOMC statement, 16/9/2026 (https://federalreserve.gov/newsevents/pressreleases/monetary20260916a.htm): nâng 0,25 điểm phần trăm lên 3,75–4,00%, biểu quyết 12–0.
2. 6
   Ngân hàng Dự trữ Liên bang St. Louis, FRED, chuỗi FORTREASPOS42609 (nguồn gốc là Bộ Tài chính Mỹ), số tháng 7/2026 công bố 16/9/2026: 1.103,943 tỷ USD; thứ hạng các chủ nợ lấy từ Reuters (nguồn thứ cấp). FRED, chuỗi FORTREASPOS42609 (https://fred.stlouisfed.org/series/FORTREASPOS42609), mở ngày 16/10/2026. Chuỗi theo triệu USD: tháng 3/2026 là 1.191.597; tháng 4 là 1.209.889; tháng 5 là 1.143.139; tháng 6 là 1.116.683; tháng 7 là 1.103.943. Số này tính theo giá thị trường và theo nơi lưu ký. Thứ hạng “chủ nợ nước ngoài lớn nhất”: Reuters, bản tin về số liệu TIC tháng 7/2026, đăng lại trên The Standard (Hồng Kông) và Nation Thailand, tháng 9/2026 (chưa ghi lại đường dẫn); primerates (tổng hợp số TIC tháng 6/2026). Tháng 7/2026: Nhật Bản 1.104 tỷ USD (hạng nhất), Anh 998,3, Trung Quốc 618 (thấp nhất kể từ tháng 8/2008), Canada 426,3, Pháp 348,4; tổng các chủ nợ nước ngoài 9.248 tỷ USD. Tháng 6/2026: Nhật Bản 1.116,7, Anh 939,9, Trung Quốc 633,4, tổng 9.299,0. Đỉnh tháng 2/2026 là 1.239,3 tỷ USD chỉ có ở nguồn thứ cấp. Phép tính: (1.239,3 trừ 1.103,9) chia 1.239,3 bằng 10,9%. Bản số liệu của tháng 8/2026 công bố ngày 16/10/2026, chưa được đọc khi viết chương.

Mục này còn dùng lại ghi chú đã nêu ở mục khác: 4.

Câu hỏi 2. Đình chiến thuế quan Mỹ–Trung sẽ đi về đâu?

1. 7
   Nhà Trắng, bản thông tin về thỏa thuận kinh tế–thương mại với Trung Quốc, tháng 11/2025; Sắc lệnh hành pháp 14357, 4/11/2025; Công báo Liên bang 2025-21671 (miễn trừ Mục 301) và 2025-19846 (tạm dừng quy tắc danh sách thực thể). Reuters, 30/10/2025 và 31/10/2025. Nhà Trắng, “Fact Sheet: President Donald J. Trump Strikes Deal on Economic and Trade Relations with China” (https://www.whitehouse.gov/fact-sheets/2025/11/fact-sheet-president-donald-j-trump-strikes-deal-on-economic-and-trade-relations-with-china/), bản lưu tại Presidency Project, UCSB (https://www.presidency.ucsb.edu/node/379006); Sắc lệnh 14357 (https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/2025/11/modifying-duties-addressing-the-synthetic-opioid-supply-chain-in-the-peoples-republic-of-china/): thuế fentanyl 10% hiệu lực 12:01 sáng giờ miền Đông ngày 10/11/2025. Công báo Liên bang 2025-21671, đăng 1/12/2025 (https://www.govinfo.gov/content/pkg/FR-2025-12-01/html/2025-21671.htm): 178 miễn trừ Mục 301 đến 23:59 giờ miền Đông ngày 9/11/2026. Công báo Liên bang 2025-19846, đăng 12/11/2025 (https://www.federalregister.gov/documents/2025/11/12/2025-19846/one-year-suspension-of-expansion-of-end-user-controls-for-affiliates-of-certain-listed-entities): tạm dừng từ 10/11/2025 đến 9/11/2026. Bản thông tin nêu hạn đến 10/11/2026 còn văn bản Công báo nêu 9/11/2026; chương dùng cả hai tùy văn bản. Đối chiếu 16/10/2026: bản thông tin của Nhà Trắng (đăng 1/11/2025) không nêu chữ “Busan” và không nêu mức 20% hay 10% của thuế fentanyl; nó ghi “removing 10 percentage points of the cumulative rate, effective November 10, 2025”, “The current 10% reciprocal tariff will remain in effect during this suspension period”, “China will suspend all of the retaliatory tariffs that it has announced since March 4, 2025”, “purchase at least 12 million metric tons (MMT) of U.S. soybeans during the last two months of 2025” và “at least 25 MMT … in each of 2026, 2027, and 2028”. Reuters (Kitco, dateline Busan, 30/10/2025: https://www.kitco.com/news/off-the-wire/2025-10-30/trump-shaves-china-tariffs-deal-xi-fentanyl-rare-earths; gCaptain, 31/10/2025: https://gcaptain.com/what-did-trump-xi-agree-to-on-tariffs-export-controls-and-fentanyl/) ghi cuộc gặp tại Busan, thuế fentanyl cắt một nửa từ 20% xuống 10%, và ông Bessent nói Trung Quốc mua 12 triệu tấn đậu tương “through January”. Tên Busan và mức 20% đến 10% vì thế là của Reuters; các điều khoản là của Nhà Trắng.
2. 8
   ThePrint, “US declares two-month trade truce with China as Xi Jinping lands in Washington” (https://theprint.in/world/us-declares-two-month-trade-truce-with-china-as-xi-jinping-lands-in-washington/3052016/); Newsquawk, bản ghi trực tiếp thượng đỉnh, ông Bessent nói “January 10th, 2027” (https://www.newsquawk.com/headlines/primer-trump-xi-summit-bessent-announces-a-trade-truce-extension-leaders-remarks-at-1015-edt--1515-bst-refile). Cả hai là nguồn thứ cấp, không có ngày đăng ghi rõ trong trang; nội dung nói về lúc ông Tập hạ cánh ngày 23/9/2026. Câu “I don’t know whether a bigger deal can be done” và câu nói nam châm đất hiếm vẫn dưới mức trước đình chiến (ông Bessent trả lời Fox News, khoảng 23–25/9/2026) đều lấy từ ThePrint. Chi tiết “ba đến sáu tháng” là mức một số quan chức Mỹ từng nêu; chưa ghi lại được nguồn gốc riêng của chi tiết này.
3. 9
   CP24, 26/9/2026; GVwire, 27/9/2026; Brownstein Hyatt Farber Schreck, 2/10/2026. Nguồn thứ cấp. CP24, “China, US agree to US$30B tariff cut, AI dialog during Xi visit” (https://www.cp24.com/news/world/2026/09/26/china-us-agree-to-us30b-tariff-cut-ai-dialog-during-xi-visit-beijing-says/), 26/9/2026, đường dẫn tra cứu 15/10/2026. Brownstein (https://www.bhfs.com/insight/u-s-china-summit-trade-investment-and-technology-takeaways/): “30-for-30”, các khuyến nghị về thuế “not yet effective”, danh sách hàng Trung Quốc nhập từ Mỹ hơn 1.600 mục (chủ yếu nông sản, thực phẩm) và danh sách hàng Mỹ nhập từ Trung Quốc 77 mục (đồ gia dụng, đồ chơi, đồ giải trí). GVwire, 27/9/2026 (https://gvwire.com/2026/09/27/china-us-agree-to-ai-dialogue-tariff-cuts-on-30-billion-in-goods-during-xi-visit/); Morung Express (https://morungexpress.com/trump-xi-move-to-ease-tariffs-on-60-billion-trade); SCMP, 26/9/2026 (https://scmp.com/economy/global-economy/article/3368908/trade-truce-extension-aside-was-ai-real-xi-trump-summit-breakthrough); China Briefing (https://www.china-briefing.com/news/xi-trump-meeting-washington-takeaways/): Nhà Trắng nêu than 10 triệu tấn mỗi năm trong 2027–2028, Trung Quốc chưa xác nhận. Tất cả là nguồn thứ cấp. Các khuyến nghị giảm thuế do Hội đồng Thương mại chung (Board of Trade) của hai nước đưa ra; chương không dùng cách ghi “theo công bố của Nhà Trắng” của bản trước vì các nguồn trên là nguồn thứ cấp.
4. 10
   Bloomberg Tax (Bloomberg Government), “Trump Says He’ll Meet Xi Twice More This Year as Summit Wraps”, 25/9/2026 (https://news.bloombergtax.com/international-trade/trump-says-hell-meet-xi-twice-more-this-year-as-summit-wraps), đọc 17/10/2026 qua công cụ đọc trang: ông Trump viết “We will be meeting again in November, in China, and then at the G20 in December, in Miami, Florida”; bài không nêu tên thành phố tổ chức APEC. Thâm Quyến là nơi tổ chức Hội nghị các nhà lãnh đạo APEC lần thứ 33 ngày 18–19/11/2026 theo thông báo của chính quyền địa phương (https://www.lg.gov.cn/english/news/latestnews/content/post_12588327.html) và theo China Daily, 2/11/2025, dẫn lời ông Tập (https://regional.chinadaily.com.cn/cppcc/2025-11/02/c_1137331.htm); cả hai chỉ thấy tiêu đề và đoạn trích trong kết quả tìm kiếm, chưa mở trang. Ngày hội nghị không dùng trong thân chương.
5. 11
   The Star (Malaysia), đăng lại bài của South China Morning Post, “No happy ending yet: US-China trade truce remains fragile after Xi-Trump summit, analysts say”, 2/10/2026. The Star (SCMP), 2/10/2026 (https://www.thestar.com.my/aseanplus/aseanplus-news/2026/10/02/no-happy-ending-yet-us-china-trade-truce-remains-fragile-after-xi-trump-summit-analysts-say): bà Wendy Cutler nói “In my view, this truce is very fragile”; ông Kevin Rudd nói Bắc Kinh muốn ổn định. Nguồn thứ cấp; đọc qua bản tóm tắt.
6. 12
   Viện Kinh tế Quốc tế Peterson (PIIE), Chad P. Bown, biểu đồ “US-China trade war tariffs: an up-to-date chart”, số ngày 22/8/2026, sửa lần cuối 29/9/2026. PIIE (https://www.piie.com/research/piie-charts/2019/us-china-trade-war-tariffs-date-chart): thuế bình quân Mỹ áp lên hàng Trung Quốc 35,2%, phủ 89% hàng hóa; Trung Quốc áp lên hàng Mỹ 31,9%, phủ 100%; mức của Mỹ “remains 12.4 percentage points lower than before the Supreme Court decision”. Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ (CRS) ngày 20/2/2026 nêu khoảng 34% và khoảng 31%. Con số 47% so với 57% của gCaptain (https://gcaptain.com/what-did-trump-xi-agree-to-on-tariffs-export-controls-and-fentanyl/, nguồn thứ cấp, không nêu nguồn gốc) cho thời điểm ký thỏa thuận Busan; chương không dùng. Lời ông Greer ngày 22/7/2026 về mức “45–50%” chỉ có ở một nguồn thứ cấp chưa kiểm chứng và không khớp với bất kỳ mức bình quân nào ở trên nên chương không dùng.

Câu hỏi 3. Rủi ro địa chính trị “cứng” sẽ được định giá thế nào?

1. 13
   IEA, “The Middle East and global energy markets” (https://www.iea.org/topics/the-middle-east-and-global-energy-markets), trang không ghi ngày, mục mới nhất là báo cáo ngày 14/10/2026: chiến sự bắt đầu ngày 28/2/2026; khoảng 25% thương mại dầu đường biển của thế giới đi qua eo biển Hormuz năm 2025. The Moscow Times, 22/3/2026, dẫn AFP (https://www.themoscowtimes.com/2026/03/22/us-ukrainian-teams-meet-in-bid-to-revive-talks-on-ukraine-war-a92296): đàm phán Ukraine đình trệ “since the United States and Israel launched joint strikes on Iran in February”.
2. 14
   EIA, Today in Energy, 16/6/2025 (https://eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=65504): dòng chảy dầu qua Hormuz trung bình khoảng 20 triệu thùng một ngày năm 2024, “about 20% of global petroleum liquids consumption”, hơn một phần tư thương mại dầu đường biển, khoảng một phần năm thương mại khí hóa lỏng của thế giới. Trích nguyên văn cần đối chiếu lại trên trang gốc trước khi in.
3. 15
   Al Jazeera, 17/6/2026; Dawn, 8/7/2026. Nguồn thứ cấp. Al Jazeera, “Iran, US presidents sign deal to extend ceasefire, reopen Strait of Hormuz”, 17/6/2026 (https://www.aljazeera.com/news/2026/6/17/iran-confirms-that-mou-has-been-signed-electronically-by-both-sides): Mỹ và Iran ký điện tử bản ghi nhớ (Iran gọi là Islamabad Memorandum of Understanding), có hiệu lực theo phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran tối 17/6/2026; bản ghi nhớ “extends the ceasefire for 60 days”, Iran mở lại eo biển từng bước, phong tỏa của Mỹ “is slated to end”. Đọc qua bản tóm tắt của công cụ đọc trang. Dawn, “Trump says Iran ceasefire over, vows to hit ’em hard”, 8/7/2026 (https://www.dawn.com/news/2013772/trump-says-iran-ceasefire-over-vows-to-hit-em-hard): ông Trump nói “as far as I’m concerned, it’s over”. Câu trích đọc qua bản tóm tắt của công cụ đọc trang; cần đối chiếu từng chữ trên trang gốc trước khi in.
4. 16
   Lloyd’s List Intelligence, “Strait of Hormuz Brief”: 12/10/2026 (https://www.lloydslistintelligence.com/resources/blog/strait-of-hormuz-brief-12-october-2026), 8/10/2026 (https://www.lloydslistintelligence.com/resources/blog/strait-of-hormuz-brief-8-october-2026), 30/9/2026 (https://www.lloydslistintelligence.com/resources/blog/strait-of-hormuz-brief-30-september-2026). Ít nhất 477 lượt tàu không gắn với Iran trong tháng 9, cao nhất từ khi chiến sự bắt đầu; ít nhất 13 vụ tấn công tàu chở dầu và tàu chở khí kể từ 28/9; 130 tàu thương mại bị Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ chuyển hướng (122 tàu ở bản 30/9); bản 30/9 ghi hơn 90 vụ tấn công tàu thương mại từ khi chiến sự bắt đầu. Hai bản 8/10 và 12/10 cho nội dung giống hệt nhau qua công cụ đọc trang, nên số “đến 12/10” có thể chỉ là số đến 8/10. Bản tin kế tiếp dự kiến 22/10. Đọc lại bản 12/10/2026 ngày 17/10/2026 qua công cụ đọc trang: “the highest number tracked since the outbreak of war at the end of February”; ít nhất 13 vụ tấn công kể từ 28/9, vượt các đỉnh trước đó của tháng 3 và tháng 7; “Global crude export volumes have rebounded” về mức trước khủng hoảng, nhưng cách vận chuyển thay thế đắt hơn nhiều so với bảy tháng trước và hồi phục tập trung ở một số ít chủ tàu và nhà khai thác; “The situation is not normal though”; Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ vẫn phong tỏa các cảng Iran, 130 tàu thương mại bị chuyển hướng. Các câu trích cần đối chiếu từng chữ trên trang gốc trước khi in.
5. 17
   IEA, “Oil Market Report - October 2026”, 14/10/2026; “Oil Market Report - September 2026”, 11/9/2026. IEA, Oil Market Report tháng 10/2026, 14/10/2026 (https://www.iea.org/reports/oil-market-report-october-2026): dòng chảy qua Hormuz tăng 3,7 lên 10,9 triệu thùng một ngày trong tháng 9; xuất khẩu dầu thô vùng Vịnh tăng 4,4 lên 13,9 triệu thùng một ngày, “trên 75% mức trước chiến sự”; sản phẩm tinh chế và LPG của Trung Đông dưới một nửa mức trước chiến sự; “Renewed attacks in the Gulf leave the recovery fragile.” Tồn kho quan sát được giảm 509 triệu thùng so với cuối tháng 2; tồn kho trên đất liền thấp nhất từ ít nhất năm 2016. Dated Brent bình quân tháng 9 là 116,89 USD; báo cáo ghi “trading around $134/bbl when the report was written” cho Dated Brent, khi hợp đồng tương lai khoảng 107 USD (ngày chính xác không nêu). Báo cáo tháng 9/2026, 11/9/2026 (https://www.iea.org/reports/oil-market-report-september-2026): xuất khẩu của vùng Vịnh tháng 8 khoảng 13 triệu thùng một ngày, gần một nửa mức trước chiến sự.
6. 18
   The Moscow Times, 22/3/2026 (dẫn AFP), 5/9/2026 và 6/9/2026 (dẫn Reuters). Nguồn thứ cấp. The Moscow Times, 22/3/2026 (https://www.themoscowtimes.com/2026/03/22/us-ukrainian-teams-meet-in-bid-to-revive-talks-on-ukraine-war-a92296): nỗ lực do Mỹ dẫn dắt đình trệ, hai phái đoàn Nga và Ukraine chưa gặp nhau kể từ vòng Geneva tháng 2. The Moscow Times, 5/9/2026, dẫn Reuters (https://www.themoscowtimes.com/2026/09/05/witkoff-kushner-arrive-in-moscow-sources-say-a93643): “the last peace talks were in February”. Bản tin 6/9 viết “since last February”, mơ hồ về năm; chương dựa vào câu của Reuters ngày 5/9. The Moscow Times, 5/9/2026 (https://www.themoscowtimes.com/2026/09/05/witkoff-kushner-arrive-in-moscow-sources-say-a93643); 6/9/2026 về chuyến thăm Kyiv (https://www.themoscowtimes.com/2026/09/06/us-envoys-make-first-kyiv-visit-amid-ukraine-peace-push-a93648) và về phản ứng của Kremlin (https://www.themoscowtimes.com/2026/09/06/kremlin-says-ukraine-talks-with-us-envoys-were-useful-no-sign-of-breakthrough-a93645). Hội đàm hơn ba giờ; ông Ushakov nói “highly useful for both sides”; ông Zelensky nói “Security guarantees are needed”; nguồn thân Kremlin: “There is no chance of reaching an agreement regarding the front line” cho đến khi Nga chiếm hết Donetsk, dự kiến trước cuối năm. Các câu trích đọc qua bản tóm tắt của công cụ đọc trang; cần đối chiếu từng chữ trước khi in.
7. 19
   Focus Taiwan, 12/10/2026 (https://focustaiwan.tw/politics/202610120006): đến 6 giờ sáng 12/10, “4 sorties of PLA aircraft, 6 PLAN vessels and 3 official ships”. Taipei Times, 16/10/2026, trang 3, “Ministry on guard for PLA exercises” (https://taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2026/10/16/2003866057; bản không có “www” mới mở được): từ 18 giờ thứ Tư 14/10 đến 6 giờ sáng 15/10, 15 máy bay, 10 tàu hải quân, 7 tàu công vụ; 13 máy bay vượt đường trung tuyến và vào vùng nhận dạng phòng không. Số của 15/10 nằm trong bài của Taipei Times, không nằm trong bài Focus Taiwan. Taipei Times, 12/10/2026 (https://taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2026/10/12/2003865828): tập trận bắn đạn thật từ 12/10 đến thứ Bảy 17/10, Bộ trưởng Quốc phòng Đài Loan đánh giá diễn ra ngoài khơi Trung Quốc, không gần Đài Loan. Focus Taiwan, 15/10/2026 (https://focustaiwan.tw/politics/202610150010): “China staged a large-scale exercise encircling Taiwan in August 2022”; “Similar exercises have since become a regular occurrence, with at least one held each year from 2023 to 2025”; “The PLA has not staged one this year”; câu hỏi của phóng viên nhắc “the PLA’s November-December peak season”; Bộ “closely monitoring the possibility of large-scale Chinese military exercises near Taiwan”. “Sứ mệnh Công lý 2025” (Justice Mission 2025) 29–30/12/2025: Tân Hoa Xã và Reuters; Reuters gọi đây là đợt tập trận lớn thứ sáu kể từ 2022. Bản tin gốc của Bộ Quốc phòng trên mnd.gov.tw bị chặn robot nên các số đều đọc qua báo.

Câu hỏi 4. Đô la Mỹ và vai trò đồng tiền dự trữ sẽ thay đổi đến đâu?

1. 20
   World Gold Council, Gold Demand Trends Full Year 2025 (https://www.gold.org/goldhub/research/gold-demand-trends/gold-demand-trends-full-year-2025) và trang “Central banks” (https://gold.org/goldhub/research/gold-demand-trends/gold-demand-trends-full-year-2025/central-banks), đăng 29/1/2026, đọc 17/10/2026 qua công cụ đọc trang: nhóm “Central Banks & Other inst.” mua ròng 863,3 tấn năm 2025 và 1.092,4 tấn năm 2024 (bảng 1; nhóm này gồm cả một số tổ chức ngoài ngân hàng trung ương); “it nonetheless remained significantly above the 2010-2021 annual average (473t)”; mốc 1.000 tấn “reached in each of the previous three years” (câu này chỉ thấy ở trang “Central banks”, trang chính không có; số riêng của 2022 và 2023 chưa đọc). Bản tin Kitco 4/2/2026 (https://www.kitco.com/news/article/2026-02-04/central-banks-buy-19t-gold-december-total-328t-2025-averaging-27tm-world) có tiêu đề nêu 328 tấn cho năm 2025; chưa mở bài và chưa kiểm được vì sao khác 863 tấn (có thể khác phạm vi hoặc cách đo). Chương dùng số của báo cáo Gold Demand Trends.
2. 21
   Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), Gold Demand Trends quý 2/2026, trang “Central Banks”. World Gold Council, Gold Demand Trends Q2 2026, trang “Central Banks” (https://www.gold.org/goldhub/research/gold-demand-trends/gold-demand-trends-q2-2026/central-banks): “Central bank net gold demand picked up significantly in Q2, reaching 289t” (288,9 tấn; quý 2/2025 là 177,9 tấn; thay đổi +62%). Phần giá vàng của cùng nguồn không dùng ở chương này.
3. 22
   BIS, “Project mBridge” (https://www.bis.org/project/mbridge), đọc 17/10/2026 qua công cụ đọc trang: dự án ghi trạng thái “Concluded”; “a multi-central bank digital currency (CBDC) platform shared among participating central banks and commercial banks”; năm đối tác: Cơ quan Tiền tệ Hồng Kông, Ngân hàng Thái Lan, Viện Tiền tệ Số của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc, Ngân hàng Trung ương UAE, Ngân hàng Trung ương Ả Rập Xê Út (gia nhập năm 2024); BIS thông báo bàn giao dự án cho các đối tác vào tháng 10/2024 (trang không ghi ngày cụ thể); 31 thành viên quan sát. Bài Central Banking, “BIS to hand over Project mBridge to central banks” (https://www.centralbanking.com/fintech/cbdc/7962626/bis-to-hand-over-project-mbridge-to-central-banks) chỉ thấy trong kết quả tìm kiếm, chưa mở.
4. 23
   Business Standard, “India’s payment pitch finds no mention in BRICS declaration”, 13/9/2026. Nguồn thứ cấp. Business Standard (https://www.business-standard.com/world-news/india-s-payment-pitch-finds-no-mention-in-brics-declaration-126091300507_1.html), đăng 13/9/2026 (cập nhật 14/9/2026), đọc 17/10/2026 qua công cụ đọc trang: Ấn Độ đề xuất liên kết hệ thống thanh toán của các thành viên (có thể gồm liên thông tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương) và mở rộng thương mại bằng nội tệ; Tuyên bố New Delhi chỉ “acknowledged” công việc của Nhóm công tác thanh toán BRICS và nêu “no one-size-fits-all approach”, không thông qua bước cụ thể nào; quan chức Sudhakar Dalela nói chưa có đề xuất về đồng tiền BRICS “as of now”. Bài nói tuyên bố được thông qua “on Saturday” (suy ra 12/9/2026) và không nêu tổng số thành viên. Danh sách thành viên BRICS trong chương là mô tả chung, không lấy từ một nguồn riêng.
5. 24
   IMF Data, bản tin dữ liệu ngày 30/9/2026 (https://data.imf.org/en/news/imf%20data%20brief%20september%2030), đọc 17/10/2026 qua công cụ đọc trang (có mô hình tóm tắt đứng giữa): tỷ trọng đô la 56,70% quý 2/2026, từ 57,18% quý 1; tổng dự trữ ngoại hối 13,22 nghìn tỷ USD (13,10 nghìn tỷ quý 1); euro 20,60%, từ 20,04%; bản tin viết “global foreign exchange reserves”. Chưa mở bảng COFER gốc. Mức giảm 0,48 điểm phần trăm là kết quả tính từ 57,18 trừ 56,70.
6. 25
   SWIFT, Global Currency Tracker (https://www.swift.com/swift-resource/252606/download), tài liệu tải xuống, bản tháng 9/2026: thanh toán quốc tế theo giá trị, không tính thanh toán nội khối đồng euro, đô la 59,87%, euro 13,25%, yên 4,93%, bảng Anh 4,83%, nhân dân tệ 2,38% (hạng 6); tài trợ thương mại (thư tín dụng và bảo lãnh, loại tin MT 400 và MT 700), đô la 80,68%, nhân dân tệ 9,14% (hạng 2). Chuỗi thanh toán toàn cầu, tính cả thanh toán nội khối đồng euro, trong cùng tài liệu: đô la 52,09%, nhân dân tệ 3,26% (hạng 5). Nhãn của hai chuỗi được đối chiếu ngày 19/10/2026: tài liệu không in nhãn sát từng chuỗi, nên nhãn lấy từ ấn bản tháng 1/2025 của cùng báo cáo (https://www.swift.com/sites/default/files/files/rmb-tracker_february-2025.pdf), nơi phần mô tả ghi nhân dân tệ hạng 4 với 3,79% ở chuỗi toàn cầu và hạng 6 với 2,7% ở chuỗi không tính nội khối đồng euro, và từ FXC Intelligence (đô la ổn định quanh 59% ở chuỗi không tính nội khối đồng euro; xem Chương 9). Từ tháng 2/2026 báo cáo mang tên Global Currency Tracker (trước đó là RMB Tracker). BIS, Triennial Survey 2025 (https://www.bis.org/statistics/rpfx25_fx.htm): đô la ở một vế của 89,2% giao dịch ngoại hối, nhân dân tệ ở một vế của 8,5% (xếp hạng 5).

Câu hỏi 5. Cạnh tranh vốn sẽ đẩy lãi suất dài hạn lên đến đâu?

1. 26
   CBO, “Monthly Budget Review: September 2026”, 8/10/2026 (https://www.cbo.gov/publication/61984): thâm hụt năm tài khóa 2026 là 2,0 nghìn tỷ USD, “$218 billion more than the deficit recorded in fiscal year 2025”; chi tiêu tăng 386 tỷ USD (6%), thu tăng 169 tỷ USD (3%). Một số trang CBO đánh số 61985 là kỳ tháng 10, không có nội dung.
2. 27
   U.S. Department of the Treasury, “Daily Treasury Par Yield Curve Rates”, bảng năm 2026 (https://home.treasury.gov/resource-center/data-chart-center/interest-rates/TextView?type=daily_treasury_yield_curve&field_tdr_date_value=2026). Lợi suất 10 năm: 4,79% (1/9), 5,00% (15/9), 5,01% (16/9), 4,96% (22/9), 5,11% (23/9), 5,18% (24/9), 5,29% (30/9), 5,31% (5/10, đỉnh trong bảng), 5,21% (13/10), 5,19% (14/10); vùng 4,38% đến 4,75% ở tháng 6 và tháng 7 (tháng 6: 4,38% đến 4,56%; tháng 7: 4,48% đến 4,75%; đọc lại bảng par ngày 17/10/2026).
3. 28
   Federal Reserve Bank of St. Louis (FRED), “Term Premium on a 10 Year Zero Coupon Bond”, mô hình Kim và Wright (2005) do Hội đồng Thống đốc Hệ thống Dự trữ Liên bang công bố, đọc 17/10/2026, quan sát mới nhất ngày 9/10/2026. FRED (https://fred.stlouisfed.org/series/THREEFYTP10), đọc 17/10/2026, trang cập nhật 13/10/2026: 1,0729% (9/10), 1,0694% (8/10), 1,0863% (7/10), 1,0844% (6/10), 1,0965% (5/10). Trang ghi nguồn là Board of Governors of the Federal Reserve System và tác giả mô hình là Kim và Wright (2005). Chuỗi dài hơn không đọc được (bản tải về chỉ mở được đến năm 1996), nên chưa tự kiểm được mức tăng “khoảng 40 điểm cơ bản từ giữa tháng 9”.

Câu hỏi 6. Việt Nam đứng ở đâu?

1. 29
   Cục Thống kê, “Xuất, nhập khẩu Việt Nam tám tháng năm 2026: động lực tăng trưởng, xu hướng và triển vọng”, 10/9/2026. Cục Thống kê (NSO), 10/9/2026 (https://www.nso.gov.vn/du-lieu-va-so-lieu-thong-ke/2026/09/xuat-nhap-khau-viet-nam-tam-thang-nam-2026-dong-luc-tang-truong-xu-huong-va-trien-vong/): xuất khẩu tám tháng 374,84 tỷ USD (tăng 22,4%); máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện 101,06 tỷ USD (tăng 51,1%); điện thoại và linh kiện 45,59 tỷ USD (tăng 19,4%); Hoa Kỳ 122,0 tỷ USD (tăng 23,2%). Các tỷ trọng 27,0%, 12,2%, 39,1% và 32,5% là kết quả tính từ các số tuyệt đối. Nhóm “máy vi tính, điện tử” của Cục Thống kê không tách riêng bán dẫn; tỷ trọng bán dẫn và tỷ trọng cả năm 2025 chưa tìm thấy.
2. 30
   Vietnam Investment Review, 7/10/2026 (dẫn số của Cục Thống kê). Nguồn thứ cấp. Vietnam Investment Review, 7/10/2026 (https://vir.com.vn/vietnams-registered-fdi-surpasses-50-billion-in-nine-months-162297.html): vốn FDI đăng ký “reached $50.36 billion as of September 30, up 76.4 per cent on-year”; vốn thực hiện chín tháng “estimated at $21.07 billion, up 12.1 per cent year-on-year”. Con số là vốn đăng ký, gồm cả vốn đăng ký mới, vốn tăng thêm và góp vốn mua cổ phần theo cách thống kê của Việt Nam; chưa mở bài gốc của Cục Thống kê.
3. 31
   VnExpress, 15/10/2026 (https://vnexpress.net/chung-khoan-mat-moc-1-700-diem-5132751.html): VN-Index “đóng cửa ở 1.698 điểm”, “điều chỉnh phiên thứ 7 liên tiếp”; khối ngoại bán ròng khoảng 686 tỷ đồng; “Chuỗi bán ròng của khối ngoại kéo dài 17 phiên liên tiếp, dài nhất trong 2 năm qua.” VnExpress, 14/10/2026, 15:34 (https://vnexpress.net/khoi-ngoai-co-chuoi-ban-rong-chung-khoan-dai-nhat-2-nam-5132287.html): chuỗi 16 phiên (đến 14/10), dài nhất từ cuối tháng 10/2024; lũy kế từ đầu năm “116.000 tỷ đồng, tức 4,5 tỷ USD” theo dữ liệu HOSE (đến 14/10). Đỉnh 1.936,55 (tháng 5/2026) và 1.768,62 (30/9/2026): Chương 38, ghi chú 50. Các tỷ lệ 4,0% và 12,3% là kết quả tính từ các mức đóng cửa. Các bài của VnExpress không gán nguyên nhân cho lợi suất Mỹ.